Bosch’tan Türkiye’de Çalışan Sayısında Azalma: Sektör Alarmda
Yerel medyada yer alan haberlere göre, fabrikada yaklaşık 5 bin mavi yaka ve 900 beyaz yaka çalışan bulunuyor. Plan kapsamında 2027 sonuna kadar 1150 mavi yaka, 2030 sonuna kadar ise 250 beyaz yaka çalışanın işten çıkarılması bekleniyor. Bu durum, toplam iş gücünün yaklaşık dörtte birine karşılık gelen ciddi bir küçülmeye işaret ediyor.
Karar öncesinde gönüllü ayrılmak isteyen çalışanlardan talepler toplandı. Sürecin netleşmesi, gece vardiyasında yapılan duyuruyla gerçekleşti. Ayrıca fabrikanın ilgili bakanlığa bildirimde bulunduğu ve gerekli izinleri aldığı da belirtiliyor.
Maliyet Baskısı ve Dönüşüm Süreci
Bosch‘un bu adımının arkasında hem yerel hem de küresel ölçekte etkili olan ekonomik faktörler yer alıyor. Artan enerji, hammadde, lojistik ve yan sanayi maliyetleri, üretim giderlerini ciddi şekilde artırırken döviz kurunun baskılanması Türkiye’yi yabancı yatırımcılar için daha maliyetli hale getiriyor.
Sektördeki bir diğer önemli gelişme ise üretim merkezlerinin yeniden konumlandırılması. Bosch, Tofaş ve Renault gibi üreticilerin, daha düşük maliyet avantajı sunan Macaristan ve Romanya gibi Doğu Avrupa ülkelerine yönelmesi bekleniyor.
Öte yandan Bosch’un Türkiye’deki bu kararı, şirketin küresel yeniden yapılanma sürecinin bir parçası olarak değerlendiriliyor. Reuters‘a göre, şirket daha önce 13 bin kişilik işten çıkarma planı açıklamış ve bunu kapasite fazlası ile zayıflayan talebe bağlamıştı.
Bosch, 2026 yılı için satışlarda %2 ila %5 arasında büyüme ve faaliyet kâr marjında %4 ila %6 seviyesine yükseliş hedefliyor. Şirket CEO’su Stefan Hartung, otomasyon, dijitalleşme, elektrifikasyon ve yapay zeka alanlarına yapılan yatırımların bu büyümeyi destekleyeceğini vurguluyor.
Bosch’taki gelişmeler, Avrupa otomotiv tedarik zincirinde yaşananlarla da doğrudan ilgili. Avrupa Otomotiv Tedarikçileri Birliği (CLEPA) verilerine göre, 2030 yılına kadar yaklaşık 350 bin işin risk altında olduğu öngörülüyor. Sadece Volkswagen Grubu, 2030’a kadar 50 bin kişiyi işten çıkarmayı planlıyor.
Sadece 2024-2025 döneminde sektörde açıklanan işten çıkarmaların 100 bini aştığı, birçok büyük tedarikçinin ve üreticinin maliyet baskısı nedeniyle küçülmeye gittiği belirtiliyor. Çinli üreticilerin Avrupa pazarındaki yükselişi ve elektrikli araç dönüşümünün yarattığı maliyet yükü, bu süreci hızlandıran temel faktörler arasında yer alıyor. Avrupa’da yaşanan bu durum, Türk otomotiv sektörünü de doğrudan etkiliyor. İlk çeyrekte üretim, geçen yılın aynı dönemine göre %7 gerileyerek 321 bin 856 adet oldu. Otomotiv ihracatı, ocak-mart döneminde geçen yılın aynı dönemine göre adet bazında %15 gerileyerek 215 bin 323 oldu. Bu dönemde otomobil ihracatı, geçen yılın aynı dönemine göre %29 düşüş kaydetti.
